คนซื้อรถมือสองครั้งแรกมักกังวลเรื่องเอกสารมากกว่าเรื่องรถ เพราะกลัวว่าจะถูกหลอกให้เซ็นอะไรที่ไม่เข้าใจ หรือซื้อมาแล้วโอนชื่อไม่ได้ บทความนี้แยกเอกสารเป็นสามกอง คือกองของผู้ซื้อ กองของผู้ขาย และกองของไฟแนนซ์ แล้วปิดท้ายด้วยค่าธรรมเนียมและขั้นตอนที่สำนักงานขนส่ง อ่านจบจะรู้ว่าต้องถืออะไรไปในวันรับรถ และต้องขออะไรจากคนขายให้ครบก่อนจ่ายเงิน
เอกสารซื้อรถมือสองฝั่งผู้ซื้อต้องใช้อะไรบ้าง
ถ้าซื้อเงินสด ผู้ซื้อเตรียมแค่สองอย่าง คือสำเนาบัตรประชาชนและสำเนาทะเบียนบ้าน อย่างละสองถึงสามชุด เซ็นรับรองสำเนาถูกต้องทุกใบ บัตรประชาชนต้องไม่หมดอายุ เพราะเจ้าหน้าที่ขนส่งจะไม่รับคำขอโอน
ชื่อและที่อยู่ในสำเนาทะเบียนบ้านจะถูกใช้เป็นชื่อและที่อยู่เจ้าของรถในเล่มทะเบียนใหม่ ถ้าคุณย้ายทะเบียนบ้านมาอยู่สมุทรปราการแต่บัตรยังเป็นที่อยู่เดิม ไม่มีปัญหา เพราะขนส่งยึดทะเบียนบ้านเป็นหลัก แต่ต้องตัดสินใจว่าจะให้รถจดทะเบียนในเขตไหน เพราะมีผลกับการต่อภาษีและป้ายทะเบียน
กรณีซื้อในนามบริษัท ต้องเพิ่มหนังสือรับรองนิติบุคคลที่ออกไม่เกินหกเดือน สำเนาบัตรประชาชนของกรรมการผู้มีอำนาจลงนาม และประทับตราบริษัทในแบบคำขอโอนและหนังสือมอบอำนาจทุกฉบับ
ผู้ขายต้องส่งมอบเอกสารอะไรให้ครบ ถึงจะจ่ายเงินได้
ผู้ซื้อต้องได้รับเอกสารเหล่านี้จากผู้ขายให้ครบในวันจ่ายเงิน ไม่ใช่สัญญาว่าจะส่งตามมาทีหลัง
- เล่มทะเบียนรถฉบับจริง หรือชื่อทางการคือใบคู่มือจดทะเบียนรถ ตรวจว่าชื่อผู้ถือกรรมสิทธิ์ในหน้าแรกตรงกับบัตรประชาชนของคนที่เซ็นขายให้คุณ ถ้าเป็นชื่อบริษัทไฟแนนซ์ แปลว่ารถยังผ่อนไม่หมด ต้องปิดบัญชีก่อน
- สำเนาบัตรประชาชนของผู้ขาย เซ็นรับรองสำเนาถูกต้อง ถ้าผู้ขายเปลี่ยนชื่อหรือนามสกุลจากที่ปรากฏในเล่ม ต้องแนบใบเปลี่ยนชื่อด้วย
- แบบคำขอโอนและรับโอน ที่ผู้ขายเซ็นในช่องผู้โอนแล้ว ผู้ซื้อเซ็นในช่องผู้รับโอน แบบฟอร์มนี้ดาวน์โหลดจากเว็บไซต์กรมการขนส่งทางบกหรือรับที่สำนักงานขนส่งได้ฟรี
- หนังสือมอบอำนาจ ที่ผู้ขายเซ็นไว้ในฐานะผู้มอบอำนาจ เพื่อให้ผู้ซื้อหรือคนที่ผู้ซื้อมอบหมายไปดำเนินการโอนที่ขนส่งแทนได้ ติดอากรแสตมป์ตามที่กำหนด
- สัญญาซื้อขายและใบเสร็จรับเงิน ระบุยี่ห้อ รุ่น เลขทะเบียน เลขตัวถัง ราคา วันที่ และเงื่อนไขการรับประกันถ้ามี ซื้อจากเต็นท์หรือผู้ประกอบการจะได้ใบกำกับภาษีด้วย
- ป้ายภาษีและ พ.ร.บ. ที่ยังไม่หมดอายุ ถ้าภาษีขาด ต้องต่อภาษีให้เรียบร้อยก่อน เจ้าหน้าที่จึงจะรับโอน รถอายุเกินเจ็ดปีต้องผ่านการตรวจสภาพจาก ตรอ. ก่อนต่อภาษี
ข้อที่สำคัญที่สุดคือข้อ 1 ถ้าผู้ขายอ้างว่าเล่มทะเบียนอยู่ที่ไฟแนนซ์ หรือเล่มหาย ขอให้ยังไม่จ่ายเงิน เล่มหายต้องให้เจ้าของเดิมไปแจ้งความและขอเล่มใหม่ที่ขนส่งด้วยตัวเองก่อน
ซื้อแบบผ่อนไฟแนนซ์ต้องเตรียมเอกสารเพิ่มอะไร
ไฟแนนซ์ต้องการเอกสารสองกลุ่ม คือยืนยันตัวตนและยืนยันรายได้ เอกสารกลุ่มแรกเหมือนซื้อสด ส่วนกลุ่มรายได้ขึ้นกับอาชีพ ตารางนี้สรุปสิ่งที่ไฟแนนซ์ส่วนใหญ่ขอ แต่ละแห่งอาจขอต่างกันเล็กน้อย
| อาชีพ | เอกสารรายได้ที่ต้องใช้ | หมายเหตุ |
|---|---|---|
| พนักงานประจำ | สลิปเงินเดือนล่าสุดหรือหนังสือรับรองเงินเดือน และรายการเดินบัญชีย้อนหลัง 6 เดือน | ถ้าเงินเดือนโอนเข้าบัญชีทุกเดือนตรงกับสลิป อนุมัติง่ายที่สุด |
| เจ้าของกิจการ | ทะเบียนพาณิชย์หรือหนังสือรับรองบริษัท รายการเดินบัญชีย้อนหลัง 6–12 เดือน แบบ ภ.ง.ด.90 หรือ ภ.ง.ด.91 | บางแห่งขอรูปถ่ายหน้าร้านหรือสต็อกสินค้าเพิ่ม |
| ฟรีแลนซ์ ค้าขายออนไลน์ | รายการเดินบัญชีย้อนหลัง 6–12 เดือน หลักฐานรายรับ เช่น สัญญาจ้าง ใบสั่งซื้อ ประวัติการขายในแพลตฟอร์ม | รายได้ควรเข้าบัญชีสม่ำเสมอ ไม่ใช่รับเงินสดทั้งหมด |
| ผู้ค้ำประกัน ถ้าไฟแนนซ์ขอ | สำเนาบัตรประชาชน สำเนาทะเบียนบ้าน และหลักฐานรายได้ชุดเดียวกับผู้กู้ | ผู้ค้ำต้องมาเซ็นสัญญาด้วยตัวเอง |
สิ่งที่ไฟแนนซ์ดูจากรายการเดินบัญชีคือรายได้เข้าสม่ำเสมอ ยอดคงเหลือไม่ติดลบ และไม่มีภาระผ่อนอื่นมากเกินไปเมื่อเทียบกับรายได้ ไฟแนนซ์จะตรวจประวัติเครดิตบูโรด้วย ดังนั้นถ้ามีหนี้บัตรเครดิตค้างชำระ ควรเคลียร์ให้เรียบร้อยก่อนยื่น การเตรียมเอกสารครบไม่ได้แปลว่าจะผ่านแน่นอน แต่ช่วยให้รู้ผลเร็ว ส่วนใหญ่ภายในหนึ่งถึงสามวันทำการ ถ้าอยากรู้ว่าเงินดาวน์เท่าไหร่ถึงจะยื่นง่ายขึ้น อ่านต่อได้ที่ ดาวน์รถมือสองต้องใช้เงินเท่าไหร่
เมื่อผ่อนผ่านไฟแนนซ์ ชื่อผู้ถือกรรมสิทธิ์ในเล่มทะเบียนจะเป็นบริษัทไฟแนนซ์ ส่วนคุณเป็นผู้ครอบครอง เล่มจริงจะอยู่ที่ไฟแนนซ์จนผ่อนครบ แล้วไฟแนนซ์จะโอนชื่อให้คุณพร้อมหนังสือยืนยันการชำระค่างวดครบถ้วน
ค่าโอนรถมือสองที่ขนส่งเท่าไหร่ และใครเป็นคนจ่าย
ค่าธรรมเนียมที่สำนักงานขนส่งเรียกเก็บมีสามรายการหลัก และเท่ากันทุกสำนักงานทั่วประเทศ
| รายการ | จำนวนเงิน |
|---|---|
| ค่าคำขอโอน | 5 บาท |
| ค่าธรรมเนียมการโอน | 100 บาท |
| อากรแสตมป์ซื้อขาย | ร้อยละ 0.5 ของราคารถที่เจ้าหน้าที่ประเมิน |
| ค่าเปลี่ยนป้ายทะเบียน ถ้าย้ายจังหวัดหรือขอป้ายใหม่ | 200 บาท |
| ค่าออกเล่มทะเบียนใหม่ ถ้าเล่มชำรุด | 100 บาท |
อากรแสตมป์คิดจากราคาประเมินของเจ้าหน้าที่ ไม่ใช่ราคาที่คุณจ่ายจริง รถที่ประเมินได้สามแสนบาทจะเสียอากรประมาณหนึ่งพันห้าร้อยบาท รวมทุกรายการแล้วค่าโอนรถมือสองทั่วไปจึงอยู่หลักพันต้นถึงพันกลาง ถ้าใช้บริการเต็นท์หรือตัวแทนไปโอนให้ จะมีค่าบริการเดินเรื่องเพิ่มอีกต่างหาก ซึ่งควรถามให้ชัดตั้งแต่ก่อนตกลงซื้อ
เรื่องใครจ่าย กฎหมายไม่ได้บังคับ เป็นเรื่องตกลงกัน ซื้อจากเจ้าของขายเองผู้ซื้อมักเป็นคนจ่ายและไปโอนเอง ซื้อจากเต็นท์หรือผู้ประกอบการส่วนใหญ่รวมค่าโอนไว้ในราคาขายหรือระบุแยกชัดเจนในสัญญา ที่ RDD Car Center ทั้งสามสาขา เทพารักษ์ กาญจนาภิเษก และบางนา ทีมงานเดินเรื่องโอนให้ลูกค้าทุกคัน ลูกค้าเตรียมแค่สำเนาบัตรประชาชนและสำเนาทะเบียนบ้าน แล้วเซ็นชุดโอนที่สาขา ดูรถมือสองที่มีอยู่ได้ก่อนเข้ามา
โอนชื่อที่ขนส่งทำยังไง ใช้เวลากี่วัน
ถ้าเอกสารครบ การโอนที่สำนักงานขนส่งเสร็จในวันเดียว ส่วนใหญ่ใช้เวลาครึ่งวัน ขั้นตอนมีสี่ข้อ
- นำรถไปด้วย เจ้าหน้าที่ต้องตรวจสอบเลขตัวถังและเลขเครื่องยนต์ให้ตรงกับเล่มทะเบียน จึงต้องขับรถคันนั้นไปเอง ไม่ใช่ถือแค่เอกสาร
- ยื่นคำขอที่ช่องงานทะเบียน พร้อมเอกสารทั้งหมดในหัวข้อก่อนหน้า เจ้าหน้าที่ตรวจความถูกต้องและประเมินราคารถเพื่อคิดอากร
- ชำระค่าธรรมเนียม และรับใบเสร็จ
- รับเล่มทะเบียนคืน ซึ่งจะมีชื่อคุณเป็นผู้ถือกรรมสิทธิ์ในหน้ารายการโอน
รถที่จดทะเบียนในเขตกรุงเทพฯ ไปโอนได้ที่สำนักงานขนส่งกรุงเทพมหานครพื้นที่ 1 ถึง 5 ตามเขตที่รถจดทะเบียนอยู่ รถป้ายสมุทรปราการไปที่สำนักงานขนส่งจังหวัดสมุทรปราการ ถ้าซื้อรถป้ายต่างจังหวัดแล้วอยากเปลี่ยนเป็นป้ายกรุงเทพฯ ต้องยื่นย้ายทะเบียนพร้อมกับโอน ซึ่งใช้เวลานานกว่าปกติเพราะต้องรอแฟ้มทะเบียนจากจังหวัดต้นทาง
กฎหมายกำหนดให้แจ้งโอนภายใน 15 วันนับจากวันซื้อขาย ถ้าเกินกำหนดมีค่าปรับ และที่สำคัญกว่าค่าปรับคือระหว่างที่ยังไม่โอน ชื่อเจ้าของเดิมยังอยู่ในระบบ ถ้ารถไปเกิดอุบัติเหตุหรือโดนใบสั่ง ความรับผิดจะตกกับชื่อในเล่ม นี่คือเหตุผลที่กรมการขนส่งทางบกเตือนไม่ให้ซื้อขายแบบโอนลอย คือเซ็นเอกสารไว้แล้วไม่ไปโอน
คำถามที่พบบ่อย
ไม่มีทะเบียนบ้านเป็นชื่อตัวเอง ซื้อรถมือสองได้ไหม
ได้ ใช้สำเนาทะเบียนบ้านที่คุณมีชื่ออยู่ในฐานะผู้อาศัยก็พอ ไม่ต้องเป็นเจ้าบ้าน ถ้ายื่นไฟแนนซ์และที่อยู่ในทะเบียนบ้านเป็นต่างจังหวัดแต่ทำงานในกรุงเทพฯ ไฟแนนซ์อาจขอหลักฐานที่พักปัจจุบันเพิ่ม เช่น สัญญาเช่าหรือบิลค่าน้ำค่าไฟ
ผู้ขายให้เซ็นชุดโอนเปล่าไว้ก่อน ปลอดภัยไหม
ไม่แนะนำ การเซ็นชุดโอนโดยไม่ระบุชื่อผู้รับโอนคือการโอนลอย ซึ่งกรมการขนส่งทางบกเตือนว่าเปิดช่องให้นำรถผิดกฎหมายมาขาย และผู้ซื้อไม่รู้ว่าเอกสารนั้นถูกส่งต่อให้ใครบ้าง ถ้าจำเป็นต้องเซ็นล่วงหน้า ให้ระบุชื่อผู้รับโอนทันทีและนัดไปโอนที่ขนส่งภายในไม่กี่วัน
รถยังผ่อนไม่หมด ขายต่อหรือซื้อต่อได้ไหม
ได้ แต่ต้องปิดบัญชีกับไฟแนนซ์ก่อน วิธีที่ปลอดภัยคือให้ผู้ซื้อจ่ายเงินส่วนที่ปิดบัญชีตรงกับไฟแนนซ์ รอไฟแนนซ์ออกหนังสือยืนยันการชำระครบและส่งเล่มทะเบียนคืน แล้วจึงโอนชื่อ ขั้นตอนนี้ใช้เวลาประมาณหนึ่งถึงสองสัปดาห์ขึ้นกับบริษัท อย่าจ่ายเงินส่วนที่เหลือให้ผู้ขายจนกว่าจะเห็นเล่มที่ปลอดภาระแล้ว
ให้คนอื่นไปโอนแทนได้ไหม
ได้ ทั้งผู้ซื้อและผู้ขายมอบอำนาจให้คนอื่นไปแทนได้ โดยใช้หนังสือมอบอำนาจที่เซ็นครบ แนบสำเนาบัตรประชาชนของผู้มอบและผู้รับมอบ และติดอากรแสตมป์ เต็นท์รถส่วนใหญ่ใช้วิธีนี้ในการเดินเรื่องให้ลูกค้า
ซื้อรถมือสองต้องทำประกันก่อนโอนไหม
ไม่บังคับสำหรับประกันภาคสมัครใจ แต่ พ.ร.บ. ต้องมีและไม่หมดอายุ เพราะใช้ประกอบการต่อภาษี ส่วนประกันชั้น 1 หรือ 2+ ควรทำให้มีผลตั้งแต่วันรับรถ เพราะช่วงขับกลับบ้านคือช่วงที่รถยังไม่มีความคุ้มครองอะไรเลยถ้าไม่ได้ทำไว้
ถ้าอยากได้รถมือสองที่เอกสารครบ เล่มทะเบียนปลอดภาระ และมีทีมงานเดินเรื่องโอนให้จบในที่เดียว โทร 065-540-9988 หรือทัก Facebook: RDD Car Center
